Lịch sử ngày Quốc tế phụ nữ 8-3

Lịch sử ngày Quốc tế phụ nữ 8-3

Ngày 8 tháng 3 năm 1857 nữ công nhân ngành dệt  tại Thành phố New York nước Mỹ đã đứng lên đấu tranh chống lại chế độ trả lương rẻ mạt giờ giấc làm việc không hạn định của giới chủ đòi tăng lương giảm giờ làm. Hai năm sau cũng trong tháng 3 các nữ công nhân Mỹ trong hãng dệt thành lập công đoàn (syndicat) đầu tiên và đã giành được một số quyền lợi.

50 năm sau ngày 8 tháng 3 năm 1908 15.000 phụ nữ diễu hành trên các đường phố New York để đòi được giảm giờ làm việc lương cao hơn và hủy bỏ việc bắt trẻ con làm việc. Khẩu hiệu của họ là "Bánh mì và Hoa hồng" (Bread and Roses). Bánh mì tượng trưng cho bảo đảm kinh tế gia đình hoa hồng tượng trưng cho đời sống tốt đẹp hơn.


Sau đó Đảng Xã hội Mỹ tuyên bố Ngày Quốc tế Phụ nữ là ngày 28 tháng 2 năm 1909. Trong Hội nghị phụ nữ do Quốc tế thứ II (Quốc tế Xã hội chủ nghĩa) tổ chức ngày 8 tháng 3 năm 1910 100 đại biểu phụ nữ thuộc 17 nước đòi quyền bầu cử cho phụ nữ. Chủ tịch là Clara Zetkin phụ nữ cộng sản Đức đã đề nghị chọn một ngày quốc tế phụ nữ để nhớ ơn những phụ nữ đã đấu tranh trên toàn thế giới. Hội nghị đã chọn ngày 8 tháng 3 làm Ngày Quốc tế Phụ nữ. Ngày đó năm 1911 đã được hơn một triệu người tham gia trong các nước Áo Đan Mạch Đức và Thụy Sĩ.

Ngày 25 tháng 3 năm 1911 145 nữ công nhân phần lớn là di dân người Ái Nhĩ Lan và người Do Thái của hãng Triangle Shirtwaist Company tại Thành phố New York đã chết trong một vụ cháy trong xưởng dệt. Họ không  thoát được ra ngoài vì cửa xưởng đã được khóa chặt trước khi hết giờ làm việc. Có khoảng 80.000 người diễu hành trong các đường phố đễ đưa đám tang lớn của 145 nạn nhân chết cháy.

Năm 1912 14.000 công nhân hãng dệt đình công và la Lớn "Better to starve fighting than starve working"! (Chết vì chiến đấu hơn là chết đói vì làm việc). Nữ công nhân nghỉ việc 3 tháng.

Năm 1912 sau lần diễu hành 14.000 đình công tại Lawrence Massachusetts. Sự can đảm của họ đã làm cảm hứng cho nhà thơ Mỹ James Oppenheim (1882-1932) viết bài thơ Bread and Roses được đọc và hát trong ngày Quốc tế Phụ nữ.

Ngày 8 tháng 3 năm 1914: Phụ nữ Đức đòi quyền bầu cử nhưng đến ngày 12 tháng 10 năm 1918 mới được chấp thuận.

Ngày 23 tháng 2 năm 1917 theo lịch Nga nhằm ngày 8 tháng 3 dương lịch các nữ công nhân Nga đã ra đường biểu tình đình công đòi bánh mì và đòi trả chồng con họ trờ về từ chiến trận. Cuộc đình công này đã khiến Sa hoàng Nicolas II phải thoái vị và góp phần rất lớn vào cuộc Cách mạng tháng Mười ở Nga.

Điều kỳ lạ là một quốc gia văn minh như Pháp từng đi khai hoá thế giới mà đến ngày 21 tháng 4 năm 1944 Quốc hội Pháp mới chấp nhận quyền bầu cử cho phụ nữ Pháp. Thuỵ Sĩ còn kỳ lạ hơn mãi đến năm 1971 mới chấp nhận quyền bầu cử cho phụ nữ. Ngày 8 tháng 3 năm 1975 Liên Hiệp Quốc bắt đầu chú ý và tổ chức ngày Quốc tế Phụ nữ.

120 năm sau ngày 8/3/1857 năm 1977 Liên Hiệp Quốc quyết định mời các nước dành một ngày để nói lên quyền lợi của người phụ nữ và hòa bình thế giới. Và ngày 8 tháng 3 được chọn để trở thành ngày lễ chung cho nhiều quốc gia trên thế giới. 

Hiện nay ngày Quốc tế Phụ Nữ được xem là ngày lễ chính thức tại những nước sau đây: Armenia Azerbaijan Belarus Bulgaria Kazakhstan Kyrgyzstan Macedonia Moldova Mông Cổ Nga Tajikistan Ukraine Uzbekistan và Việt Nam. Trong ngày này đàn ông tặng hoa và quà cho những người phụ nữ trong đời của họ như mẹ vợ bạn gái v.v... Tại một số nơi nó cũng được xem tương đương với Ngày Hiền Mẫu (Mother s Day).

Ở nước ta ngày 8/3 còn là ngày kỷ niệm cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng 2 vị nữ anh hùng dân tộc đầu tiên đã đánh đuổi giặc ngoại xâm giành lại chủ quyền dân tộc. Niềm tự hào và ý chí vươn lên của phụ nữ Việt Nam một phần cũng có cội nguồn từ truyền thống dân tộc độc đáo đó.

(sưu tầm)